Antalyahakkinda.com’a özel açıklamalarda bulunan TMMOB Gıda Mühendisleri Odası Antalya Şube Başkanı Ali Manavoğlu, yaz aylarında artan sıcaklıkla birlikte sokakta satılan gıdaların ciddi mikrobiyel riskler taşıdığını ifade ederek,
“En çok sevmediğimiz şey, gıdaların mikrobiyel bozulması. Bunun oluşması için bakterilere uygun sıcaklık, nem, zaman ve besin kaynağı sağlandığında ciddi tehlikelerle karşılaşıyoruz” dedi.
Özellikle protein zengini gıdalar büyük risk taşıyor
Başkan Manavoğlu,
“Açıkta satılan midye, süt ürünleri ve balık gibi protein açısından zengin gıdalar en riskli ürünler arasında yer alıyor”
diyerek özellikle Antalya gibi sıcak bölgelerde açıkta gıda satışının ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini ifade etti. Midyelerin çoğunlukla merdiven altı koşullarda üretildiğini belirten Manavoğlu,
“Hiçbir şekilde buz kalmamış, tezgahlarda su serpilerek satılan balıklar görüyoruz. Oysa bu ürünlerin +4 derecede muhafaza edilmesi ve fiziksel kirlilikten korunması gerekiyor. Ancak seyyar satıcılarda güneşin altında midye dolma satılıyor. Bu, çok ciddi bir halk sağlığı sorunu” diye konuştu.
“Uygun koşullarda bakteriler 24 saatte 750 milyona ulaşıyor”
Öte yandan başkan Manavoğlu, dondurulmuş gıdaların çözdürülüp yeniden dondurulmasının da büyük tehlike yarattığını vurgulayarak şu bilgileri paylaştı:
“Eğer mikroorganizmalara istedikleri sıcaklık, nem ve besin sağlanırsa, bir bakteri 24 saat içinde 750 milyon sayısına ulaşabiliyor. Çözdürme işlemiyle gıda ortam sıcaklığına ulaştığında bakteriler hızla çoğalıyor. Gıdayı tekrar dondurduğunuzda bakteriler ölmeyerek, yalnızca uykuya geçiyor. Yeniden çözdürmede ise yeniden aktif hale geliyor. Bu da hastalık risklerini artırıyor. Bu nedenlerle özellikle dondurulmuş gıdalarda 'Çözdür, yeniden dondur' sistemini uygulamamamız gerekiyor”
En riskli gıdalar ise tavuk, balık ve süt ürünleri
Gıda mühendislerinin uyarılarına göre en riskli grupların başında kanatlı ürünler, balık ve süt ürünleri geliyor. Başkan Manavoğlu, ise
“Peynir, tereyağı, et ürünleri gibi birçok gıda donduruluyor ama bunlarda da çözdürme ve yeniden dondurma işlemleri ciddi sorunlara neden olabiliyor. Bu tarz ürünlerde de defalarca dondur-çözdür yapmak mikroorganizma sayısını çok tehlikeli seviyelere çıkarabiliyor. 10² seviyesindeki bakteri bir anda 10⁷, 10⁸ seviyelerine ulaşabiliyor ve bu da hastalık yapıcı seviyedir” dedi.
“Kanlı ishalden ölüme kadar giden vakalar yaşanabilir”
Listeria monocytogenes, E. coli ve Salmonella gibi patojen bakterilerin ciddi sağlık sorunlarına yol açtığını hatırlatan Başkan Manavoğlu,
“Bu bakteriler kanlı ishal, felç ve hatta ölüme yol açabiliyor. Özellikle gebelerde hamileliğin sonlanmasına bile neden olabilir. Geceleri karın ağrısı yaşayan insanlar genellikle klimanın ya da sıcağın etkisi olduğunu düşünüyor. Oysa bu belirtiler mikrobiyel savaşın başladığının göstergesidir” dedi.
Gıdalar hangi koşullarda saklanmalı?
Başkan Manavoğlu, evlerde dondurulmuş gıdaların saklanması gereken uygun koşullar hakkında da önemli bilgiler verdi:
“Eğer -18 derecede bir gıdayı uzun süre saklamak istiyorsak, büyük parçaları küçük porsiyonlara bölüp ayrı ayrı buzdolabı poşetleriyle dondurmalıyız. Böylece her seferinde sadece kullanacağımız kadar ürünü çözdürerek riskten korunmuş oluruz”
