Alanya’da 28 yıldır ayakkabı tamirciliği yapan 44 yaşındaki Bilal Baykara, 18 metrekarelik dükkânında ayakkabıdan çantaya, valizden deri ürünlere kadar birçok eşyayı onarıyor. Mesleğin geleceğinden endişe eden Baykara, “Bize çırak gönderin” çağrısında bulunuyor.
Öğretmenlerinin kunduraları meslek seçimini etkiledi
Alanya çarşı merkezindeki 18 metrekarelik dükkânında çalışan Bilal Baykara’nın ayakkabı tamirciliğine ilgisi ilkokul yıllarında başladı. Küçük yaşlarda el becerisi ve yeteneğiyle dikkat çeken Baykara, öğretmenlerinin giydiği kunduralara duyduğu ilginin de etkisiyle ayakkabıcılığa yöneldi. İlkokulu tamamladıktan sonra mesleğe adım atan Baykara, İstanbul Gedikpaşalı bir ustanın yanında 3 yıl çıraklık eğitimi aldı. Ustasından öğrendiği mesleğin inceliklerini kendi el becerisiyle birleştiren Baykara, 1998 yılında Alanya çarşı merkezinde kendi iş yerini açtı. Aradan geçen 28 yılda aynı dükkânda çalışmayı sürdüren Baykara, mesleğini ilk günkü heyecanıyla yapıyor.
Mesleğe başlangıç hikâyesini anlatan Baykara, el becerisinin küçük yaşlarda fark edildiğini belirterek şunları söyledi:
"Bu serüven ilkokulda başladı. El yeteneğim ve kabiliyetim çok iyiydi. Ailem ve öğretmenlerim, el becerime uygun bir meslek seçmemi önerdi. Öğretmenlerimizin güzel kunduralar giymesi de dikkatimi çekiyordu. Sanırım gözüm hep o ayakkabılarda kaldı. Böylece ayakkabıcılığa gönül verdim. İlkokul biter bitmez ayakkabı tamirciliğine başladım."
"Mesleğin inceliklerini öğretti"
Ustasından öğrendiklerini kendi yetenekleriyle birleştirdiğini dile getiren Baykara,
"Allah ustamdan razı olsun. Elinden gelen bütün yeteneklerini bize aktardı, mesleğin inceliklerini öğretti. Üç yıl boyunca ondan öğrendiklerimi kendi el becerimle birleştirerek bu işe başladım. 1998 yılında da kendi dükkanımı açtım. O günden bu yana aynı yerde, aynı heyecanla çalışıyorum"
diye konuştu.
"Sevdiğim ve hala heyecan duyduğum bir sanat"
Yıllardır küçük dükkânında Alanyalılara hizmet veren Baykara, ayakkabıların yanı sıra çanta, valiz ve çeşitli deri ürünlerini de tamir ediyor. Mesleğini severek yaptığını vurgulayan Baykara, yaptığı işin kendisi için yalnızca geçim kaynağı olmadığını ifade etti.
Baykara,
"Ayakkabı tamirciliği benim için sadece bir iş değil, sevdiğim ve hala heyecan duyduğum bir sanat. Ayakkabının yanı sıra çanta, valiz ve elimizden gelen birçok ürünü tamir ediyoruz. Yeter ki vatandaş gelip 'Bunu yapabilir misin?' diye sorsun. Yapabileceğimiz her işi yapmaya çalışıyoruz. 1998 yılından bu yana Alanya'da birçok kişinin ayakkabısını tamir ettim. Hala aynı dükkanda hizmet vermeye devam ediyorum"
dedi.
"Bu sanatın bizimle birlikte sona ermesini istemiyoruz"
Mesleğin geleceği konusunda endişe taşıyan Baykara, kendisinden sonra yetişecek çırak bulamadığını söyledi. Birçok ustanın yaşlılık ve yorgunluk nedeniyle mesleği bıraktığını, gençlerin ise farklı iş kollarına yöneldiğini belirten Baykara, bu sanatın kendileriyle sona ermesini istemediğini dile getirdi.
Baykara,
"Bizden sonra bu işi kim yapacak, hangi nesil devralacak bilmiyoruz. Galiba biz bu işin son ustalarıyız. Biz de bu mesleği öğretmek, bildiklerimizi yeni nesillere aktarmak istiyoruz. Ancak şu anda çıraklık yapmak isteyen kimse yok. Talep olmayınca yetiştirecek eleman da bulamıyoruz. Birçok ustamız yaşlılık ve yorgunluk nedeniyle işi bıraktı. Biz hala devam ediyoruz ve bu sanatın bizimle birlikte sona ermesini istemiyoruz"
ifadesini kullandı.
“Birbirimizi bırakmayalım”
Hazır giyim ve değişen tüketim alışkanlıklarının ayakkabı tamirciliğine olan ilgiyi azalttığını belirten Baykara, vatandaşlara tamir ustalarını unutmamaları çağrısında bulundu.
Mesleğini yaşatmak için çalışmayı sürdüreceğini ifade eden Baykara,
"İnsanlar artık hazır ürünleri tercih ediyor. Yeni bir ayakkabı aldıklarında eskisini tamir ettirmeyi düşünmeyebiliyorlar. Ancak biz hala buradayız. Bizi unutmayın, biz sizi unutmadık. Yıllardır Alanya'ya hizmet ediyoruz ve etmeye de devam etmek istiyoruz. Birbirimizi bırakmayalım"
şeklinde konuştu.
Gençlere meslek ve hobi çağrısı
Ayakkabı tamirciliğinin el becerisi gerektiren bir sanat olduğunu belirten Baykara, gençlerin meslek edinmesinin yanı sıra kendilerine uğraş alanları oluşturmalarının da önemli olduğunu söyledi.
Deri işlemeciliği ve el sanatlarının farklı beceriler kazandırabileceğini dile getiren Baykara,
"İnsanların bir hobisinin olması çok önemli. Deriyle uğraşmak, çiçek veya farklı el işleri yapmak insanı hem geliştiriyor hem de zihnini dinlendiriyor. Bir şeyler üretmek, yeni modeller ortaya çıkarmak insana farklı bir bakış açısı kazandırıyor. Gençlerin de kendilerine sevecekleri bir uğraş bulmalarını istiyorum"
dedi.
"Bize çırak gönderin”
Mesleğini gelecek kuşaklara aktarmak istediğini söyleyen Baykara, özellikle okula devam etmekte zorlanan veya farklı alanlarda kendisini geliştirmek isteyen gençlerin geleneksel mesleklere yönlendirilmesini istedi.
Gençlere kapısının açık olduğunu belirten Baykara, şunları söyledi:
"Biz hâlâ yalnız çalışıyoruz. Bizim gibi birçok usta da yanında eleman olmadan mesleğini sürdürüyor. Genç nesil artık bu işlerle uğraşmıyor, farklı mesleklere yöneliyor. Ancak bu sanatların da yaşaması gerekiyor. Mesleği öğrenmek isteyen, el becerisi olan veya kendisini geliştirmek isteyen herkese bildiklerimizi öğretmeye hazırız. Özellikle okulda başarılı olamayan veya farklı bir alanda kendisini bulmak isteyen gençler bu mesleklere yönlendirilebilir. Hem bir meslek öğrenirler hem de hayata kazandırılmış olurlar. Bize çırak gönderin, biz de bildiğimiz her şeyi onlara aktaralım. Bu sanat bizimle birlikte bitmesin, bizden sonraki nesillere de ulaşsın."
