Antalya'nın Manavgat ilçesinde muz üreticileri, seradan alım fiyatlarındaki düşüş nedeniyle zor günler geçiriyor. Birinci kalite muzun kilogram fiyatının 20-25 TL'ye kadar gerilediğini belirten üreticiler, yükselen üretim maliyetlerine karşı mevcut fiyatların sürdürülebilir olmadığını ifade etti.
Fiyatlardaki düşüşten şikayetçi olan üreticilerden Mustafa Sami Atalay,
"Dışarıdan alınan muzun maliyetiyle bizdeki muzun maliyeti çok farklı. Bizde işçilik, gübre, mazot veya diğer girdiler dörde katladı. Fakat muz fiyatı yerinde sayıyor. Hele günümüzde muz 20-25 lira. 20-25 lira olur mu birinci sınıf muz?"
dedi.
Muz üretimi yaklaşık 4 kat arttı
Türkiye'de 2015 yılına kadar ağırlıklı olarak Mersin'in Anamur ve Bozyazı ilçeleri ile Antalya'nın Gazipaşa ve Alanya ilçelerinde yapılan muz üretimi, üreticilere sağlanan sübvansiyonlu tarım kredileri, hibe ve desteklerle birlikte örtü altında yaklaşık dört kat arttı. Anamur, Bozyazı, Alanya ve Gazipaşa'da uzun yıllar sahilde açık alanda üretimi yapılan muz artık bu 2 ilin neredeyse bütün sahil ilçelerinde örtü altında ve seralarda 12 ay hasat edilebilir hale geldi.
Yıllık üretim 900 bin tonun üzerine çıktı
2010-2015 yılları arasında 210-270 bin ton olan muz üretimi, 2016'dan itibaren hızla yükselmeye başladı. 2016'da 305 bin ton, 2017'de 369 bin ton, 2018'de 498 bin ton, 2019'da 548 bin ton, 2020'de 728 bin ton, 2021'de 883 bin ton, 2022'de 997 bin tona kadar yükseldi. 2023'te ise 930 bin tona, 2024'te 875 bin tona düştü. 2025 yılında da 864 bin ton üretim yapıldı.
"12 ay üretime geçtik"
Örtü altı üretimdeki en önemli merkezlerden biri haline gelen Manavgat'ta kurulan sera alanları, 25 bin dönüme ulaştı. Manavgat'ta 10 yıldır serada muz üretimi yapan Mustafa Sami Atalay, yaklaşık 8-9 yıl önce 300-500 dönüm olan sera miktarının bugün hızla çoğalıp 25 bin dönüme ulaştığını, bazı seralarda 12 ay üretim yapılabildiğini açıkladı.
Muzun nisan-mayıs ve eylül- ekim aylarında 2 dönemde fidelerin dikiminin yapılabildiğini anlatan Atalay,
"6 ay sonra doğumlar başlar, 10-12 ay sonra meyvelerin kesimi yapılır. Bu 2 döneme denk gelen dönemlerin haricinde yoğun kesim olmaz. Ancak şimdi bizler 12 ay üretime geçtik. Isıtma ve filiz bırakmadaki avantajları kullanarak 12 ay üretim yapıyoruz. Bir taraftan kesim, bir taraftan doğum var"
dedi.
"Bizi sıkıntıya sokan ithalat rejimi"
İç piyasaya yönelik sıkıntı olmadığını söyleyen Atalay,
"Burada bizi sıkıntıya sokan ithalat rejimi. İthal mal girdiği zaman patinaj atıyoruz. Çünkü dışarıdan alınan muzun maliyetiyle bizdeki muzun maliyeti çok farklı. Bizde işçilik, gübre, mazot veya diğer girdiler dörde katladı. Fakat muz fiyatı yerinde sayıyor. Hele günümüzde muz 20-25 lira. 20-25 lira olur mu birinci sınıf muz? İkinci kalite muza da 10 lira fiyat veriliyor. Şimdi 10 lira iki sakız parası, bir yumurta parası, bir ekmek 15 lira. Bir çikolatalı gofret 25 lira. İkincisi mayıs-haziran itibarıyla diğer meyveler çıkar. Bunun da muza yüzde 10-20 arasında etkisi olur. Ama böyle 50-60 liradan 20 liraya, 25 liraya, 10 liraya düşmez. İthalat rejiminin gözden geçirilmesi gerekiyor"
ifadesini kullandı.