Türkiye İstatistik Kurumu tarafından paylaşılan son veriler doğrultusunda finansal piyasalardaki eylül ayı performansları netleşti. Ekonomi yönetiminin uyguladığı politikalar ve piyasa koşulları doğrultusunda şekillenen tablolarda devlet iç borçlanma senetleri yatırımcısına en yüksek kazancı sunan araç olarak kayıtlara geçti. Üretici ve tüketici fiyat endeksleri üzerinden yapılan hesaplamalarda borçlanma senetlerinin sağladığı net getiri oranı enflasyon rakamlarının üzerinde kalarak dikkat çekici bir grafik çizdi.
Piyasalardaki güvenli liman arayışları ve faiz oranlarının seyri mevduat hesaplarına olan ilgiyi de canlı tutmaya devam etti. Aylık dönem baz alındığında brüt mevduat faizleri hem üretici hem de tüketici fiyat endeksleri karşısında pozitif bir performans gösterdi. Yatırımcıların anapara koruma ve düzenli getiri elde etme beklentilerine yanıt veren bu iki araç eylül ayında enflasyonun üzerinde değer kazanarak dönemi kazançla kapatmayı başardı.
Altın Ve Döviz Yatırımcısı Enflasyon Karşısında Kayıp Yaşadı
Uluslararası piyasalardaki gelişmeler ve iç pazardaki döviz kuru hareketliliği eylül ayında döviz ile altın yatırımcısının beklentilerini tam olarak karşılayamadı. Yapılan resmi analizlere göre külçe altın ve majör para birimleri enflasyon karşısında değer kaybederek reel getiri anlamında negatif bir tablo sundu. Dolar ve euro fiyatlarındaki artış hızının aylık enflasyon oranının gerisinde kalması bu araçlara yönelen birikimlerin alım gücünün düşmesine yol açtı.
Özellikle külçe altında gözlemlenen gerileme yatırım araçları arasındaki makasın açılmasına neden oldu. Tüketici fiyat endeksi ile yapılan indirgemeler sonucunda hem dolar hem euro hem de külçe altın yatırımcısının dönemi zararla kapattığı görüldü. Piyasa uzmanları bu durumu döviz kurlarındaki yatay seyir ve enflasyonist baskıların devam etmesiyle ilişkilendirirken yatırımcıların kısa vadeli beklentilerinde değişikliğe gitmelerine zemin hazırladı.
Borsa İstikrarını Koruyamayarak Aylık Bazda Geriledi
Hisse senedi piyasalarında eylül ayı boyunca yaşanan dalgalanmalar BIST 100 endeksinin performansına olumsuz yansıdı. Borsa İstanbul bünyesinde işlem gören hisselerin genel seyrini yansıtan endeks, eylül ayında incelenen tüm finansal araçlar arasında yatırımcısına en fazla kaybettiren enstrüman oldu. Hem üretici hem de tüketici fiyat endeksleri indirgendiğinde ortaya çıkan veriler hisse senedi piyasalarındaki satış baskısının boyutunu net bir şekilde ortaya koydu.
Sadece aylık bazda değil üç aylık geniş perspektifte de borsa endeksinin negatif ayrıştığı tespit edildi. Sermaye piyasalarındaki kâr satışları ve küresel risk iştahındaki düşüş endeksin reel anlamda değer kaybetmesini tetikledi. Yatırımcıların riskli varlıklardan ziyade sabit getirili enstrümanlara yönelmesi hisse senetleri üzerindeki hacim baskısını artırarak eylül ayını borsa açısından kayıpla tamamlanan bir dönem haline getirdi.
Orta Vadeli Raporlarda Mevduat Kazandırırken Altın Geriledi
Yatırım araçlarının üç ve altı aylık performansları incelendiğinde orta vadeli trendlerin farklı dinamiklere sahip olduğu görüldü. Üç aylık dönemde brüt mevduat faizi enflasyon rakamlarını geride bırakarak yatırımcısına en yüksek reel getiriyi sağlayan araç unvanını korudu. Buna karşın aynı üç aylık zaman diliminde BIST 100 endeksindeki erime devam ederek yatırımcısını enflasyona karşı koruyamadı.
Altı aylık süreçte ise mevduat faizinin istikrarlı kazancı sürerken külçe altında ciddi bir gerileme yaşandı. Altı ay öncesine kıyasla altın tutan birikim sahipleri üretici ve tüketici fiyat endeksleri karşısında önemli oranda değer kaybına uğradı. Bu tablo orta vadeli stratejilerde sabit getirili banka ürünlerinin daha güvenli bir liman olarak öne çıktığını ve emtia piyasalarındaki dalgalanmaların yatırımcı aleyhine sonuçlandığını gösterdi.
Yıllık Tabloda Külçe Altın Liderliği Elinde Tuttu
Aylık ve orta vadeli süreçlerde kayıp yaşatan külçe altın, bir yıllık uzun vadeli projeksiyonda tüm araçları geride bırakarak zirveye yerleşti. Yıllık bazda yapılan değerlendirmelerde hem üretici hem de tüketici fiyat enflasyonunun üzerinde getiri sağlayan tek ana enstrüman külçe altın oldu. Uzun vadeli birikim tercihlerinde altının enflasyona karşı koruma kalkanı işlevini başarıyla yerine getirdiği resmi rakamlarla bir kez daha doğrulandı.
Uzun vadeli diğer seçenekler arasında yer alan devlet iç borçlanma senetleri ve mevduat faizleri de yıllık süreçte artı bölgede kalmayı başardı. Borçlanma senetleri yıllık enflasyonu aşarak pozitif reel getiri sunarken mevduat hesapları da sınırlı da olsa yatırımcısını enflasyondan korumayı başardı. Böylece kısa vadede kaybettiren emtiaların uzun vadede kazandırdığı, sabit getirili araçların ise dönem genelinde istikrarlı bir çizgi izlediği netleşti.




