Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya’da 9-20 Kasım tarihlerinde gerçekleştirilen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31), çevre dostu adımlara sahne oluyor. Organizasyonda stantlarıyla yer alan Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM), havacılık sektöründe karbon emisyonlarının azaltılmasına yönelik yürüttüğü stratejik çalışmaları kamuoyuyla paylaştı.
Zirveye gösterilen yoğun ilgiden duyduğu memnuniyeti dile getiren Sivil Havacılık Genel Müdürü Prof. Dr. Kemal Yüksek, organizasyonun önemini şu sözlerle değerlendirdi:
"COP31 zirvesi çok etkileyici. Büyük bir katılım, büyük bir ilgi var. Hakikaten Türkiye yüzyılına, Türkiye liderliğine yakışan bir program oluyor gelecek nesiller için, temiz bir dünya için. İnşallah hedeflerine, amaçlarına da ulaşır"
2030 hedefleri ve CORSIA projesi
Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü'nün (ICAO) çevre politikaları çerçevesinde belirlenen hedeflere dikkat çeken Yüksek,düzenleyici otorite olarak sorumluluklarına vurgu yaptı. Türkiye'nin küresel taahhütler doğrultusunda zaman kaybetmeden adım attığını belirten Yüksek, konuyla ilgili şu ifadeleri kullandı:
"Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü'nün görevi denetlemek ve düzenlemek. Bu çerçevede Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü'nün çevreyle ilgili sürdürülebilir havacılık yakıtı ile ilgili bir hedefi var. 2030 yılına kadar toplamda yüzde 5 karbon emisyonunun azaltılması ile ilgili bir hedef koymuş. Ülkelere bu sorumluluğu CORSIA projesi kapsamında yüklemiş. Tabii ülkelerin bu hedefle ilgili aksiyonları alması gerekiyor ve süre daralıyor. 2030 yılı geliyor"
Mayısta yayımlanan regülasyon dünyada ses getirdi
Türkiye'nin bu alandaki öncü rolüne değinen Sivil Havacılık Genel Müdürü Yüksek, mayıs ayında yayımlanan talimatın uluslararası arenada büyük yankı uyandırdığını ifade etti. Yakıt üreticileri ile tedarikçilerine merkezcil bir yaklaşımla sorumluluk yüklendiğini belirten Yüksek, bu süreci şu sözlerle aktardı:
"Gerçekten Türkiye'nin bu konudaki liderliğine yakışır bir şekilde biz mayıs ayında bu konudaki SAF yakıtıyla ilgili regülasyonumuzu, düzenlememizi, talimatımızı yayımladık ve bu gerçekten dünyada da ses getirdi. Çünkü burada önemli olan şey şu; burada iyi niyet gösterebilirsiniz, bazı genel açıklamalar yapabilirsiniz ama bunu bir düzene koymak, bir sisteme, bir metodolojiye oturtmak önemli. Biz bunu yaptık"
Yüksek, karbon salınımını azaltma noktasında atılan adımları şu şekilde açıkladı:
"Biz burada özellikle karbon salınımını azaltma noktasında Sivil Havacılık Otoritesi belirleyici olarak merkezcil bir yaklaşımla havacılık yakıtını tedarik eden ve üreten kurumlarla onlara bir sorumluluk yükleyerek, işte litrede karbon salınımını her yıl ilan ediyor"
2027 yılında litre başına 5 gram karbon azaltımı
Uygulama takvimine ilişkin detayları paylaşan Yüksek, küresel çaptaki yakıt krizi ve maliyetler göz önünde bulundurularak takvimlendirme yapıldığını bildirdi. Sürdürülebilir havacılık yakıtının (SAF) atık yağlardan ve bitkilerden elde edildiğini hatırlatan Yüksek, şu bilgileri verdi:
"2027'de başlayacak. Aslında 2026'da başlayacaktık ama havacılıktaki yakıt krizi ve maliyetler dolayısıyla biz bu sene başlıyoruz. Bunları ilan ettik. Mesela önümüzdeki 2027 yılı içerisinde 1 litrede 5 gram karbon salınımı azaltacak şekilde yakıtlara SAF yakıtı eklemek zorunda kalacak üreticiler ve tedarikçiler"
Yüksek, tedarik süreçlerinin ve yakıt çeşitliliğinin artırılmasının hayati önem taşıdığına işaret ederek şunları söyledi:
"Burada iki parametre var; hem SAF yakıtının tedarik edilmesi bir sorun, ki buradaki birçok toplantının amacı da bu tip yakıtların nasıl tedarik edileceği, çevre dostu bu yakıtların nasıl üretileceği konusunda atık yağlardan veya bitkilerden klasik olarak üretilen bu SAF yakıtlarının daha genişletilmesi hedefleniyor. Çünkü bunları yapmazsanız bu hedeflere ulaşamazsınız"
Eksponansiyel artış ile kademeli geçiş
Hava yollarının maliyet dengesi gözetilerek kademeli bir artış modelinin benimsendiğini belirten Yüksek, düzenlemenin ülkenin duruşunu net bir şekilde ortaya koyduğunu vurguladı:
"İzleyen yıl mesela 10 gram, daha izleyen yıl 168 gram ve daha sonraki dönem 350 grama kadar çıkacak şekilde bu arada hem hava yollarına düşecek olan maliyet baremini alıştıracak şekilde hem de SAF üreticilerin ve tedarikçilerin temin etme fırsatı sağlayacak şekilde bir eksponansiyel artış yaptık. Dolayısıyla bu regülasyon aslında şunu gösterdi. Biz düzenlememizle ve metodolojimizle bu hedefi fazlasıyla yerine getirecek bir yaklaşımı ülke olarak hayata geçiren bir duruş sergilemiş olduk. Bu da zaten COP31'in ruhuna uygun bir duruştu"
Gelecek nesillere temiz bir dünya mirası
Havacılık sektörünün karbon emisyonu hassasiyetine diğer ulaşım modlarına kıyasla daha fazla sahip olduğuna dikkat çeken Yüksek, Türkiye'nin taşıyıcı ve model sunucu misyonunu sürdürdüğünü belirterek açıklamalarını şu sözlerle tamamladı:
"Gelecek nesillere her alanda temiz bir dünya bırakmak, havacılık sektöründe bu çok önemli tutulan bir unsur. Diğer taşıma modlarında bu kadar gündem olmuyor. Fakat Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü, Avrupa Birliği bu karbon salınımı noktasında gerçekten çok hassas ve titiz davranıyorlar. Dolayısıyla bizim de burada liderlik etmemiz gerekiyor. Taşıyıcı olmamız gerekiyor, model sunucu olmamız gerekiyor. Bu liderlik görevimizi de yerine getiriyoruz. Tabii burada önemli olan ülke olarak bu farkındalığın taşıyıcısı olmak çok çok daha önemliydi"
