Son yıllarda art arda gelen rekolte düşüşleriyle tüketicilerin bütçesini zorlayan kahve piyasasında rüzgar tamamen tersine döndü. Küresel emtia borsalarında kahvenin libre fiyatı ağustos ayından bu yana kesintisiz bir gerileme trendi izliyor. Brezilya ve Orta Amerika başta olmak üzere dünyanın önde gelen kahve üretim bölgelerinde elde edilen yüksek rekolte, dört yıldır süren arz açığını ciddi bir fazlaya dönüştürdü. Dolar endeksindeki yukarı yönlü hareketler ise fiyatlar üzerindeki aşağı yönlü baskıyı daha da artırdı.
Uluslararası piyasalarda izlenen bu gevşeme eğilimi, ekim ayı kapanış verilerine de net bir şekilde yansıdı. Kahvenin libresi ekim ayını 2,8720 dolar seviyesinden tamamladı. Uzmanlar, arz fazlasının ve küresel talepteki yavaşlamanın kısa vadede fiyatların yukarı yönlü toparlanmasını zorlaştırdığını belirtiyor.
Yıl İçindeki Dalgalı Seyir
Kahve fiyatları yıla libre başına 3,48 dolar seviyesinden giriş yaptıktan sonra dalgalı bir grafik çizdi. Ocak ayının son günlerinde 3,72 dolara kadar tırmanan fiyatlar, bu zirvenin ardından hızla düşüşe geçerek haziran ayında 2,38 dolara kadar geriledi. Bu düşük seviyenin ardından gelen tepki alımlarıyla birlikte haziran ayını yüzde 11,62 oranında bir artışla 2,96 dolardan kapatmayı başardı.
Temmuz ayında da yukarı yönlü ivmesini sürdüren kahve fiyatları, librede 3,57 doları görerek yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Ancak bu zirve kalıcı bir yükseliş trendi yaratamadı. Ağustos ayında yüzde 1, eylülde yüzde 6,7 ve ekimde yüzde 1,2 oranında değer kaybeden kahve, böylece üst üste üç ay boyunca düşüş kaydetti.
Dolar Endeksinin Fiyatlar Üzerindeki Baskısı
Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanları, kahve fiyatlarındaki gerilemenin arkasındaki en temel etkenlerden birinin dolar endeksindeki güçlenme olduğunu vurguluyor. Dolar endeksinin 103 seviyelerine kadar tırmanması, emtia piyasalarında genel bir satış baskısı yarattı. Kahvenin ağırlıklı olarak üretildiği Brezilya ve Vietnam gibi ülkelerde yerel para birimlerinin dolara karşı değer kaybetmesi maliyetleri aşağı çekti.
Üretim maliyetlerinin dolar bazında ucuzlaması, küresel pazarda rekabeti artırarak fiyatların gerilemesine zemin hazırladı. Uzmanlar, yerel para birimlerindeki bu zayıflamanın devam etmesi durumunda fiyatlardaki aşağı yönlü hareketin bir süre daha sürebileceğini ifade ediyor.
Dört Yıllık Açık Yerini Üretim Fazlasına Bıraktı
Arz tarafındaki dengeler son dönemde kökten değişti. Kahve rekoltesinde üst üste dört yıl boyunca üretim açığı yaşanırken, yeni sezonda bu açık tamamen kapanarak fazlaya döndü. Yılın başında El Nino hava olayının rekolteyi olumsuz etkileyeceği yönündeki endişeler piyasalarda baskı yaratmıştı.
Ancak Brezilya ile Orta ve Güney Amerika genelinde görülen elverişli hava koşulları ve yoğun üretim, bu endişelerin aksine yüksek bir rekolteyi beraberinde getirdi. Ortaya çıkan ciddi üretim fazlası, küresel borsalarda fiyatların aşağı yönlü hareket etmesinde kilit rol oynadı.




