Yaklaşan seçimler öncesinde başkent kulisleri oldukça hareketli günlerden geçiyor. Ekonomi yönetiminin ve iktidarın, özellikle dar gelirli kesim ile emeklilerin üzerindeki ekonomik baskıyı hafifletmek amacıyla kapsamlı bir düzenleme hazırlığında olduğu sızan bilgiler arasında yer alıyor. Seçim atmosferine girilmesiyle birlikte emekli seçmenin desteğini yeniden kazanmayı hedefleyen hükümetin, tüm emekli maaşlarına yönelik tek seferlik ancak oldukça yüksek oranlı bir artış yapmayı planladığı ifade ediliyor. Bu hamlenin, uzun süredir geçim sıkıntısı yaşayan milyonlarca vatandaşı rahatlatması hedefleniyor.
Ekonomik stratejinin detaylarında, seçime son 5 veya 6 ay kala atılacak bu adımla birlikte piyasalarda ciddi bir rahatlama yaratılmasının amaçlandığı görülüyor. Bir süredir piyasalardaki kaynak dağılımında sanayi ve sermaye kesimine öncelik verilmesinden rahatsızlık duyan geniş halk kitlelerinin, bu kapsamlı maaş düzenlemesiyle ikna edilmesi planlanıyor. Seçim takvimi yaklaştıkça dozu artacak olan bu sosyal transfer adımlarının, piyasalara ve tüketici harcamalarına doğrudan yansıyacağı tahmin ediliyor.
Ekonomik Kriz Şartları Ve Enflasyonla Mücadele Süreci
Söz konusu devasa maaş artışı planının arka planında, yaklaşık 4 yıldır uygulanan ancak hedeflenen başarıya ulaşmakta zorlanan enflasyonla mücadele programının getirdiği olumsuz şartlar bulunuyor. Yüksek seyreden fiyat artışları ve yüksek seyreden kredi faizleri, sadece tüketicileri değil aynı zamanda küçük ve orta ölçekli işletmeleri de ciddi biçimde zorluyor. Piyasada yaşanan bu daralma, reel sektörde iflas, konkordato ve ödenemeyen kredi sayılarında gözle görülür bir tırmanışa yol açtı.
Mevcut darboğazı aşmak isteyen ekonomi yönetimi, kamu kaynaklarını devreye sokarak sübvansiyonlu finansman modellerini yeniden hayata geçirmeyi hedefliyor. Bu kapsamda sanayi üreticilerine 250 milyar liralık yeni bir destek paketi sunulması ve Merkez Bankası kaynaklı yatırımlara yönelik YTAK kredi limitinin 750 milyar liraya çıkarılması planlanıyor. Hatta uygulanan sıkı ekonomi politikalarına rağmen, esnafa yönelik 36 ay vadeli ek finansman imkanlarının dahi masaya yatırıldığı bildiriliyor.
Kamu Bankalarının Finansman Hamlesi Ve Kredi Destekleri
Reel sektörü destekleme sürecine kamu bankaları da çok aktif bir şekilde katılım sağlıyor. Son dönemde iş dünyası temsilcileri ve kamu bankalarının üst düzey yöneticileri arasında gerçekleşen kritik görüşmelerde, Merkez Bankası fonlama faizinin %37 seviyesine gerilemesi gerekçe gösterilerek yeni kararlar alındı. Bankaların kredi faiz oranlarını aşağı çekeceği ve ödeme güçlüğü içerisindeki şirketlere borç yapılandırma imkanlarını sonuna kadar sunacağı belirtiliyor.
Kamu bankaları eliyle yürütülecek bu finansman hamlesi sayesinde piyasadaki nakit akışının korunması amaçlanıyor. Seçime kadar olan süreçte işletmelerin krediye erişiminin kolaylaştırılması ve ticari çarkların durmasının önüne geçilmesi hedefleniyor. Ancak bu adımların piyasada oluşturacağı ek likiditenin, önümüzdeki dönemde tüketici fiyatları üzerindeki olası etkileri de yakından takip ediliyor.
Devasa Sermaye Transferlerinin Maliye Üzerindeki Yükü
Özel sektörü desteklemek amacıyla kamu bankaları ve Merkez Bankası imkanlarıyla sağlanan bu yüklü finansman paketleri, ekonomi çevrelerinde yeni bir tartışmayı da beraberinde getiriyor. Geçmiş dönem uygulamalarında sübvansiyonlu kredilerin ve genişlemeci adımların kamu üzerine ciddi mali yükler getirdiği biliniyor. Özellikle Kur Korumalı Mevduat uygulamasının ekonomiye bıraktığı yaklaşık 60 milyar dolarlık devasa maliyetin ardından, benzer genişlemeci adımların riskleri göz önüne seriliyor.
Ekonomi uzmanları, düşürülemeyen enflasyon ortamında kamu kaynaklarıyla piyasaya sürülen devasa likiditenin faturasının eninde sonunda Hazine'ye kesilebileceği uyarısında bulunuyor. Bir yandan emeklilere yapılacak yüksek oranlı zamlar diğer yandan reel sektöre verilen yüzmilyarlarca liralık kredi destekleri, devlet bütçesi ve kamu dengeleri üzerindeki baskıyı artırıyor. Seçim öncesi atılacak bu tarihi adımların uzun vadeli sonuçları şimdiden merakla bekleniyor.
