Antalya’nın Aksu ilçesinde, deniz kaplumbağalarının yuvalama alanı olarak bilinen Kumköy sahilinde yürütülen yıkım çalışmalarının ardından beklenmedik bir tablo ortaya çıktı. Aksu Belediyesi tarafından daha önce kaldırılan yaklaşık 750 kaçak çardağın ardından yapılan temizlikte, kumsalın altına gizlenmiş ciddi bir çevre sorunu tespit edildi. Yaklaşık 300 bin metrekarelik alanı kapsayan ve “Nitelikli Doğal Koruma Alanı” statüsüne sahip sahil bandında, araç lastikleri kullanılarak oluşturulmuş 1500’den fazla ilkel lağım çukuru bulundu. Belediye ekipleri tarafından bu çukurlar tek tek temizlendi.
Doğal dengeye büyük tehdit
Ortaya çıkan tablo, bölgenin sadece yüzeyde değil, yer altında da ciddi şekilde kirletildiğini gözler önüne serdi. Özellikle caretta caretta türü deniz kaplumbağalarının üreme alanı olan bölgede, bu tür uygulamaların ekosisteme verdiği zarar dikkat çekti. Kuş ve doğa gözlemcisi veteriner hekim Gökçe Coşkun, yıllardır bölgeyi takip ettiklerini belirterek,
"2022'de, alandaki çardakların sayısının artmasıyla çevredeki pislik ve kirliliği gündeme getirdik. Şu an bununla ilgili bir sonuca varıldı, çardaklar yıkıldı. Ama yıkıldıktan sonra ortaya bir çöplük çıktı ve ikinci bir facia. Bu çardakların hepsinin altında lastiklerden yapılmış foseptik çukurları bulundu. Bu foseptik çukurları hem denizi hem arka taraftaki akarsuyu kirletiyor hem de kumun yapısını bozuyor"
dedi.
“Kumun yapısı bozulmamalı”
Bölgedeki ekolojik hassasiyete dikkat çeken Coşkun, kum yapısının korunmasının hayati önem taşıdığını vurgulayarak,
"Bu canlılar da orada ayrı bir flora oluşturuyor. Carettaların yaşadığı ve yumurtladığı alanın PH dengesinden ısı dengesine kadar o kumun yapısının bozulmaması gerekiyor. Buranın şimdi temizliği yapılmış ve devamlı bir korumaya ihtiyaç duyulmakta. Başıboş halde bırakılması ne yazık ki buranın daha çok kirlenmesine sebebiyet verecektir. Bununla ilgili Aksu Belediyesi'nin mutlaka ekolojik peyzaj çalışması yaparak, burayı koruma altına alıp, uygun bir şekilde insanların kullanımına açmasını öngörüyoruz"
diye konuştu.
“Koruma adı altında tahribat yapıldı”
Kaçak yapıların geçmişte “koruma” gerekçesiyle savunulduğunu hatırlatan Coşkun,
"Ama ne yazık ki böyle koruma olmaz. Bir alanın doğal şekliyle korunması gerekiyor. Bu alanı farklı şekilde bozarak, kirleterek korunması mümkün değil"
dedi.
Kuş göç yolu da risk altında
Kumköy’ün yalnızca deniz kaplumbağaları için değil, göçmen kuşlar için de kritik bir alan olduğunu belirten Coşkun,
"Böyle kirletilerek aslında ekolojik açıdan kuş türlerinin ve diğer canlıların buraya gelmesinin azalması sağlanıyor. Değerini kaybettiği zaman yapısal imara açılmasının önü aslında daha kolaylaşıyor. Bu alanı şu anki haliyle korursak daha kıymetli olacaktır. Otel veya farklı bir yapılaşmanın önüne geçilmesi de sağlanacaktır"
diye konuştu.
Suç duyurusu yapıldı
Öte yandan, izinsiz uygulamalarla ilgili süreç de başlatıldı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü’nün, Antalya 2 Numaralı Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonu kararı doğrultusunda sorumlular hakkında Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunduğu bildirildi.
“Cezalar caydırıcı olmalı”
Bölgede yaşananların ardından ilgili kurumlara çağrıda bulunan Coşkun,
"Dernekleşme üzerinden burada çardak kurulumu vardı. Doğayı en küçük bir tahribata uğratmak bile büyük cezalar gerektiriyor. Bu alan, nitelikli doğa koruma alanı olarak geçmekte ve bu alanda yapılan herhangi bir zarar, tahribat, çöp atmanın ciddi cezaları var. Bu konuda Doğa Koruma ve Milli Parklar ve ilgili birimlerin buna sebebiyet veren kişilere ceza kesmesi gerekiyor ki caydırıcı olsun"
dedi.
Kent konseyi de devrede
Antalya Kent Konseyi Çevre Grubu Başkanı Doç. Dr. Güray Doğan ise konunun takipçisi olduklarını belirterek,
"Aksu Belediyesi zabıta ekipleri fotokapan kurduklarını ve cezai işlem uyguladıklarını belirtti. Ancak Aksu'da böyle işlerin döndüğü yerler ya kıyı alanları ya da tarihi kalıntıların bulunduğu alanlar. Onlar için de Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü ile Kültür ve Turizm İl Müdürlüğü'nün ceza kesmesi gerekiyor. İl müdürlüklerinin kestiği cezalar milyon TL'lik. Bu hususta da jandarma veya polisin olayı görüp, fotoğraflayıp, tutanakla il müdürlüklere yardımcı olması lazım. Bu il çapında koordineli hareket edilmesi gereken zor bir konu. Çünkü doğrudan kimsenin sorumluluk almadığı veya yeterli personel ve aracı olmadığı için sağlıklı ilerlemeyen bir konu"
diye konuştu.