Antalya’nın Manavgat ilçesinde görüntülenen ve küresel ölçekte nesli tehdit altındaki türler arasında bulunan çayırkoşarı, Türkiye’de ilk kez kaydedildi. Hollandalı kuş gözlemcisi Jourdy Houkes tarafından 25 Ekim sabahı Manavgat'ın Ulualan bölgesi Manavgat Çayı ağzında görüntülenen kuş, Türkiye’nin 506’ncı, Antalya’nın ise 361’inci kuş türü oldu.
Houkes’un gözleminin ardından bölgeye gelen Antalya Kuş Gözlem Topluluğu üyeleri, türü teyit ederek fotoğraf ve görüntülerle kayıt altına aldı. Kuşun Türkiye’de ilk kez kaydedildiği haberinin yayılması üzerine farklı illerden gözlemciler Antalya'ya gelerek türü fotoğrafladı.
Kuzey Amerika kökenli bir tür
Türkiye Kuş Kayıt Komitesi Başkanı ve Antalya Kuş Gözlem Topluluğu üyesi Mustafa Erturhan, çayırkoşarının normalde Kuzey Amerika’da görülen bir tür olduğunu belirtti.
Erturhan,
"Normalde bir Kuzey Amerika türü ama yolunu şaşırıp bazen Avrupa’ya gelen bireyler oluyor. Genelde Batı Avrupa'da görüyoruz. Bu kadar doğuda görülen bireylerden birisi. Türkiye için 506’ncı kuş türü olarak listemize eklendi"
dedi.
Kuşu görmek için Antalya'ya geldiler
Çayırkoşarının Manavgat’ta görüntülendiği haberinin duyulmasıyla İstanbul başta olmak üzere farklı illerden kuş gözlemcileri kara ve hava yoluyla Antalya’ya geldi. Bölgeye ulaşan gözlemciler, nadir görülen türü fotoğrafladı.
Haberi aldıktan sonra ilk uçakla Antalya’ya gelen kuş gözlemcisi Emin Yoğurtcuoğlu da havalimanında koşarken çektiği videoyu sosyal medya hesabından paylaştı.
Yoğurtcuoğlu,
"Dünyada görmediğim bir kuş, Antalya Manavgat Çayı ağzına geldi. Ne olduğunu görebilirsem söyleyeceğim. Haber 11.30'da geldi. İlk uçakla geldim"
diye konuştu. Yoğurtcuoğlu, akşama doğru bölgedeki gözlemcilere katıldı.
Antalya'nın 361'inci kuş türü oldu
Antalya Kuş Gözlem Topluluğu üyesi Gökçe Coşkun da türün kaydedilmesinin ardından bölgeye geldiklerini belirterek
"Bugün Antalya Manavgat'ta çok güzel bir haber alarak sabaha başladık. Şu an Manavgat’ta deniz kenarındayız, nehir ağzı bölgesindeyiz. Sabah Hollandalı bir kuş gözlemcisi burada gözlem yaparken çayırkoşarını görüyor ve bize haber verdi. Hemen Antalya Kuş Gözlem Topluluğu olarak alana geldik. Bu tür Türkiye’nin 506’ncı, Antalya’nın da 361’inci türü oldu"
dedi.
Bölgenin kuş gözlemcileri açısından önemine de değinen Coşkun,
“Bu alanın her sene ilkbahar ve sonbaharda birçok nadir kuşa ev sahipliği yaptığını biliyoruz. Bugün de onlardan bir tanesine tanıklık ettik. Kuş gözlemcileriyle çok güzel bir gün geçiriyoruz”
diye konuştu.
Coşkun, gözlem gününü sosyal medya hesabından da paylaşarak,
“Bu anı topluluktan pek çok arkadaşla birlikte, aynı çayırda yaşamak mükemmeldi”
ifadelerini kullandı.
İki kıta arasında göç ediyor
Türün özelliklerini de anlatan Coşkun, çayırkoşarının Alaska ve Kanada'nın Arktik tundrasında kuluçkaya yattığını, kışı ise Arjantin ve Uruguay'ın pampalarında geçirdiğini belirtti. Her yıl iki kıta arasında binlerce kilometre göç eden türün kısa otlu çayırlarda, meralarda ve tarlalarda böcek avladığını aktaran Coşkun, bej yüzü, iri koyu gözü, pullu sırtı ve sarı bacaklarıyla tanındığını kaydetti. Coşkun, Avrupa'ya ise çoğunlukla sonbahar göçünde, yolunu şaşıran az sayıdaki bireyin ulaştığını belirtti.
Ayağında aksama gözlendi
Manavgat’ta görüntülenen çayırkoşarının sol ayağında aksama bulunduğu da gözlendi. Coşkun, kuşun durumuna ilişkin, “Görünür bir yara ya da yaralanma yoktu. Kuş o ayağından destek alabiliyordu. Rahatça yürüyüp besleniyor ve uçuyordu” açıklamasında bulundu.
Küresel ölçekte nesli tehdit altında
Bilimsel adı ‘Calidris subruficollis’ olan çayırkoşarı, Dünya Doğayı Koruma Birliği’nin (IUCN) Kırmızı Listesi’nde küresel ölçekte nesli tehdit altındaki türler arasında yer alıyor. BirdLife International’ın değerlendirmesine göre tür, nüfusundaki azalma nedeniyle 2024 yılında ‘Tehdide Yakın’ kategorisinden ‘Hassas’ (VU) kategorisine alındı. Bu nedenle çayırkoşarı, yalnızca Türkiye’de ilk kez görülmesiyle değil, dünya genelindeki korunma ihtiyacıyla da dikkati çekiyor.
