Antalya’nın doğal yapısı, geçmişteki ekonomik koşulların zorlukları, eğitim ve iletişim olanaklarının kısıtlı olması gibi nedenlerle, halk arasında çeşitli batıl inanışlar nesilden nesile aktarılmıştır. Günümüzde bu inançların etkisi giderek azalsa da, bazıları hala halk arasında uygulanmaktadır.

Antalya Yöresine Özgü Batıl İnançlar

Parayla İlgili İnanışlar

  • Sağ avucun kaşınması para geleceğine, sol avucun kaşınması ise para çıkacağına işaret eder.

İnsan Vücudu ve Şans

  • Soğuk ellere sahip olan kişilerin kalplerinin sıcak ve sevgilerinin derin olduğu düşünülür.
  • Sağ gözün seğirmesi sevinçli bir haber, sol gözün seğirmesi ise kötü bir haber alınacağı anlamına gelir.
  • Burun kaşınması kedere işaret sayılır.
  • Kulağı çınlayan bir kişinin başkası tarafından anıldığına inanılır.
  • Kulağı kızaran kişilerin arkasından kötü konuşulduğu kabul edilir.
  • Uzun kulağa sahip olan kişilerin ömrünün uzun, küçük kulağa sahip olan kişilerin ise eşinin güzel olacağına inanılır.

Günlük Hayatta Dikkat Edilen Batıl İnanışlar

  • Gece tırnak kesmek uğursuzluk getirir. Kesilen tırnaklar ocakta yakılır ve
    “Dünyada kül, ahirette gül”
    denir.
  • Gece aynaya bakmak deli olmaya neden olur.
  • Gece saç tarayan kişinin gurbete düşeceğine inanılır.
  • Kapı eşiğine oturmanın iftiraya uğramaya sebep olacağı düşünülür.
  • Uyurken ellerini bacaklarının arasına koyan kişilerin kısmetinin kapanacağına inanılır.
  • Ayağının altı kaşınan kişinin ya yeni ayakkabı alacağı ya da uzun bir yolculuğa çıkacağı düşünülür.
  • Üzerinden atlanılan kişinin boyunun kısa kalacağı, uzaması için tekrar atlanması gerektiği söylenir.
  • Ayakkabıların üst üste gelmesi, eve misafir geleceğine işarettir.

Uğursuzluk Getirdiğine İnanılan Durumlar

  • Düztabanlık uğursuzluk olarak kabul edilir ve halk hoşlanmadığı kişilere "düztaban" der.
  • Tesadüfen başlarını tokuşturan kişiler, kel olacaklarına inanırlar ve tekrar tokuşturarak bunu önlemeye çalışırlar.
  • Kuş pisliği üzerine düşen kişinin şansının açılacağına inanılır.
  • Kesilmiş saça basan kişilerin başının ağrıyacağı düşünülür.
  • Mavi gözlerin bakışlarının nazara neden olduğu kabul edilir.
  • Cuma günleri temizlik yapan veya dikiş diken kişilerin kısmetinin kapanacağına inanılır.
  • Salı, cuma, cumartesi ve ayın son çarşambası çamaşır yıkamanın uğursuzluk getirdiği düşünülür.
  • Sabun, başkasına verilirken üç kez "tuh" denerek el üstünde verilmelidir. Çünkü ölü yıkayıcılar sabunu avuç içinde verirler.

Şifa ve Korunma Amaçlı İnançlar

Nisan Yağmurlarının Uğuru

Nisan yağmurları başladığında başı açık dışarı çıkıp ıslanmak uğur getirir.

Kurşun Dökme Geleneği

Hastalanan kişilere, özellikle kadınlar tarafından kurşun dökülerek nazardan korunmaları sağlanır. Bu işlem için:

  • Bir tava içerisinde kurşun eritilir ve hastanın başı üzerinde su dolu bir kaba dökülür.
  • Bu işlem 5 ila 7 kez tekrarlanır.

Şifa İçin Okunan Dualar

Hastalığa karşı 41 üzüm tanesine 41 kez Yasin Suresi okunarak, bu üzümler hastaya yedirilir ya da suya okunarak içirilir.

Antalya’nın zengin kültürel mirası içerisinde yer alan bu inanışlar, geçmişten günümüze halkın inanç ve alışkanlıklarını şekillendiren unsurlar olmuştur. Modern yaşamın etkisiyle bazıları unutulmaya yüz tutsa da, özellikle kırsal kesimlerde hâlâ yaşatılmaktadır.

Muhabir: Emirhan Sezen